18 Μαρτίου 2019

Ορισμένες συνιστώσες του Ουκρανικού εκκλησιαστικού ζητήματος

του Εμμανουήλ Βαρβούνη, Καθηγητή του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης και Άρχοντα Προστάτη των Γραμμάτων της Μ.τ.Χ.Ε.

Πολύς λόγος έχει γίνει τους τελευταίους μήνες για το ουκρανικό εκκλησιαστικό ζήτημα, και πολλές απόψεις έχουν εκατέρωθεν ακουστεί. Απόψεις ψύχραιμες και μη, αισιόδοξες και καταστροφολογικές, από κληρικούς και λαϊκούς. Απόψεις που άλλοτε απηχούν τις τρέχουσες αντιλήψεις ορισμένων που τις περιέχουν, άλλοτε συντάσσονται με συμφέροντα τρίτων και άλλοτε στηρίζονται σε παλαιότερες διαμάχες και διχοστασίες, καθώς προσπαθούν με αφορμή το ουκρανικό να πάρουν ένα ιδιότυπο είδος εκδίκησης για διαφωνίες που κάποιοι κατά καιρούς έχουν σχετικά με τον χειρισμό άλλων εκκλησιαστικών ζητημάτων.

Είναι λοιπόν επόμενο το θέμα να έχει περιπλακεί, και ο καλόπιστος αναγνώστης και παρατηρητής να μην μπορεί να φτάσει σε ένα στέρεο συμπέρασμα. Αν μάλιστα σε αυτά προσθέσουμε και το γεγονός ότι το όλο ζήτημα έχει αναμειχθεί με πολιτικές σκοπιμότητες και ευρύτερες γεωπολιτικές συνισταμένες, εύκολα γίνεται κατανοητό ότι έχει σχηματιστεί μια περίπλοκη και δυσεξήγητη κατάσταση. Ενώπιον αυτής της καταστάσεως, που από χρόνια είχε ξεκινήσει να διαμορφώνεται, το Οικουμενικό Πατριαρχείο, ενεργώντας μέσα στα όρια της πανορθόδοξης και οικουμενικής δικαιοδοσίας του, έδωσε λύση με την έκδοση του γνωστού σε όλους μας τόμου αυτοκεφαλίας που επιδόθηκε προς τον εκλεγέντα Μητροπολίτη Κιέβου Επιφάνιο. Και αυτό, όπως ήταν επίσης αναμενόμενο, πυροδότησε μια σειρά εξελίξεων και αντιδράσεων, που στο τέλος τους δεν μπορούν παρά να καταλήξουν στην αναγνώριση της απόφασης και της σχετικής κανονικής ενέργειας του Οικουμενικού Θρόνου, και στην εκκλησιαστική απομόνωση όσων διατυπώνουν φωνή ασεβή, έξαλλη, πανικόβλητη και κακόβουλη, όπου κι αν αυτοί βρίσκονται.

Συνέντευξη του Οικουμενικού Πατριάρχη σε σερβική εφημερίδα

Συνέντευξη στην σερβική εφημερίδα «Politika» και τον δημοσιογράφο Zivojin Rakocevic παραχώρησε ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. Βαρθολομαίος.

Παναγιώτατε, σας ευχαριστούμε για το χρόνο σας και την ευγενή σας πρόθεση να δώσετε στους αναγνώστες της «Politika» απαντήσεις σε πολύ ευαίσθητα θέματα, τα οποία χαρακτηρίζουν τις θέσεις της Ορθοδοξίας στο σύγχρονο κόσμο, και συγκεκριμένα – όπως το γνωρίζετε καλά και το αισθάνεσθε – απαντήσεις στις πολύ ενδιαφέρουσες ερωτήσεις για την Εκκλησία της Ουκρανίας.

Θα παραδεχτούμε ότι στο σερβικό κοινό η εξήγησή σας για την κατάσταση αυτή αλλά και τα επιχειρήματά σας δεν έχουν παρουσιαστεί σε ικανοποιητικό βαθμό. Εν αντιθέσει προς αυτό, η άποψη και στάση της Ρωσικής Εκκλησίας επαναλαμβάνεται συνεχώς στα Σερβικά μέσα ενημέρωσης και οι αναγνώστες είναι πλήρως εξοικειωμένοι με αυτά.

Με αυτή τη συνέντευξη δράττομαι της ευκαιρίας να ξεκαθαρίσουμε τις θέσεις και τις πρόσφατες ενέργειές σας.

Σε αυτή τη συνέντευξη θα θέλαμε να ξεκινήσουμε με κάποια γενικά θέματα και έπειτα να περάσουμε σε πιο συγκεκριμένες ερωτήσεις.

10 Μαρτίου 2019

Σαρακοστή

Βρισκόμαστε προ των πυλών της Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Αρχίζει η περίοδος, που η Εκκλησία μας καλεί κάθε πιστό, ελεύθερα, να προετοιμαστεί για την μεγάλη εορτή του Πάσχα.

Η προετοιμασία είναι αγώνας και προσπάθεια προσωπική. Η περίοδος της νηστείας δεν είναι περίοδος στέρησης μόνο κάποιων φαγητών. Είναι περίοδος ελέγχου του εαυτού μας στο τι θα φάμε, τι θα πούμε, τι θα ακούσουμε, τι θα σκεφθούμε. Γυμνάζουμε, δηλαδή, τον εαυτό μας, ώστε να τον ελέγχουμε, διαχειριζόμενοι κάθε ερεθισμό που δεχόμαστε, καθορίζοντας εμείς την ζωή μας σύμφωνα με τις επιθυμίες μας, χωρίς να παρασυρόμαστε.

3 Μαρτίου 2019

Η μέλλουσα κρίση

«῞Οταν δὲ ἔλθῃ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐν τῇ δόξῃ αὐτοῦ καὶ πάντες οἱ ἅγιοι ἄγγελοι μετ᾿ αὐτοῦ, τότε καθίσει ἐπὶ θρόνου δόξης αὐτοῦ, καὶ συναχθήσεται ἔμπροσθεν αὐτοῦ πάντα τὰ ἔθνη, καὶ ἀφοριεῖ αὐτοὺς ἀπ᾿ ἀλλήλων ὥσπερ ὁ ποιμὴν ἀφορίζει τὰ πρόβατα ἀπὸ τῶν ἐρίφων. Καὶ στήσει τὰ μὲν πρόβατα ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ, τὰ δὲ ἐρίφια ἐξ εὐωνύμων.» (Ματθ. κε' 31-33)

Κυριακή των Απόκρεω και το ευαγγελικό ανάγνωσμα ξεκινά με μια συγκλονιστική εικόνα, η οποία, όταν την φέρουμε στον νου μας, μας καθηλώνει. Ποιος μπορεί να μείνει ανεπηρέαστος, σχηματίζοντας την εικόνα της μέλλουσας κρίσης, με τον Χριστό ως Δίκαιο Κριτή να κάθεται στον θρόνο της δόξης Του, πλαισιούμενος από τους αγίους Αγγέλους! Εμπρός στον Χριστό μαζεμένα όλα τα έθνη των ανθρώπων, όλοι εμείς που περάσαμε από αυτήν την ζωή, περιμένοντας την δίκαιη κρίση Του, ώστε να μας χωρίσει σύμφωνα με τις πράξεις μας, όπως ο βοσκός τα πρόβατα από τα ερίφια, τους μεν στα δεξιά Του, γευόμενοι του παραδείσου, τους δε στα αριστερά Του, γευόμενοι της κολάσεως.