16 Απριλίου 2010

Το ζήτημα της Μονής Εσφιγμένου: Εκκλησιαστική-εκκλησιολογική προσέγγιση. Η θέση του Οικουμενικού Πατριαρχείου

Το ζήτημα της Μονής Εσφιγμένου
Εκκλησιαστική-εκκλησιολογική προσέγγιση Η θέση του Οικουμενικού Πατριαρχείου

Αρχιμ. Ελπιδοφόρου Λαμπρυνιάδου, Αρχιγραμματέως της Αγίας και Ιεράς Συνόδου
(Θεσσαλονίκη, 16 Απριλίου 2010)

Προσφωνήσεις

Χριστός Ανέστη !

Για τη Μονή Εσφιγμένου και το ζήτημα της κατοχής του κτιριακού της συγκροτήματος έχουν λεχθεί ήδη πολλά, διό και παρέλκει οιαδήτις προσέγγιση από μέρους μου, η οποία θα αποτελούσε επανάληψη των εμπεριστατωμένως παρουσιασθέντων από άλλους, αρμοδιότερους ομιλητές.

Ως εκ της ιδιότητός μου και της θέσεώς μου, επέλεξα να κάνω μία προσέγγιση του θέματος από εκκλησιαστικής-εκκλησιολογικής απόψεως, παρουσιάζοντας και ερμηνεύοντας ταυτόχρονα και τη θέση και τις ενέργειες του Οικουμενικού Πατριαρχείου εν προκειμένω.

Στην προσέγγιση αυτή δεν θα αποφύγω την αναφορά στην ιστορική εξέλιξη της υποθέσεως, διότι θα προσπαθήσω να την παρουσιάσω από θεολογική και εκκλησιολογική έποψη. Χρήσιμη επίσης θα φανεί κατά την ταπεινή μου άποψη και μία επισκόπηση των Ιερών Κανόνων, οι οποίοι αναφέρονται στις σχέσεις των Ιερών Μονών με τους οικείους επισκόπους, σχέσεις, οι οποίες στη διάρκεια της πολυκυμάντου εκκλησιαστικής ιστορίας είχαν διάφορες διακυμάνσεις.

Η Μονή Εσφιγμένου - Ομιλία του Φαίδωνα Χατζηαντωνίου

Η Μονή Εσφιγμένου
του Φαίδωνα Χατζηαντωνίου
Αρχιτέκτονα-Αναστηλωτή

Ομιλία στην ημερίδα για την Μονή Εσφιγμένου, Θεσσαλονίκη, 16 Απριλίου 2010

Ιστορικά

Πρώτο παραθαλάσσιο μοναστήρι που συναντούμε από την Ιερισσό παραπλέοντας την ανατολική ακτή της χερσονήσου, η Μονή Εσφιγμένου, δέκατη όγδοη στην ιεραρχία των Μονών του Αγίου Όρους, είναι χτισμένη στην αμμουδιά που έχει δημιουργηθεί από τα φερτά υλικά στις εκβολές ενός ξεροπόταμου ο οποίος κατεβαίνει από τα ήπια κατάφυτα υψώματα που απλώνονται προς τα νότια.

Η τοπική παράδοση θέλει την Μονή Εσφιγμένου ιδρυμένη από την αυτοκράτειρα Πουλχερία (450-453). Βασιζόμενος στο γεγονός ότι μέσα στα ερείπια του παλαιού καθολικού βρέθηκαν κιονόκρανα κορινθιακού ρυθμού παρόμοια με εκείνα της Αγίας Ειρήνης στην Κωνσταντινούπολη, ο Γεράσιμος Σμυρνάκης, ο οποίος διετέλεσε και ηγούμενος της Μονής, δέχεται την παράδοση (Σμυρνάκης, Το Άγιον Όρος, σ. 20), αναφέροντας μάλιστα το 445 ως χρονολογία ίδρυσης. Δεν υπάρχει επιστημονική βάση στην υπόθεση αυτή, ωστόσο πρέπει να σημειωθεί ότι τα τελευταία χρόνια σε τρεις τουλάχιστον περιπτώσεις η έρευνα έρχεται να επαληθεύσει τις τοπικές παραδόσεις που ανάγουν την ίδρυση των μοναστηριών αυτών (Βατοπέδι, Ιβήρων, Παντοκράτορος) σε εποχές παλαιότερες από τις μέχρι σήμερα επιστημονικά αποδεκτές.

28 Ιουνίου 2009

Προσοχή στον Άθω

Προσοχή στον Άθω

∆ημοσιεύθηκε στις 28/6/2009 στην εφημερίδα «Μακεδονία»
Γράφει ο ∆ιογένης Καραγιαννακίδης, ∆ρ. Νομικής, δικηγόρος

Για πρώτη φορά από μία εντυπωσιακά πλατιά μερίδα του πληθυσμού καταγγέλλονται η ατιμωρησία, η καταρράκωση θεσμών και η θυσία των πάντων στην επικοινωνία ως συνθετικά ενός και του αυτού φαινομένου, του ευτελισμού του κράτους. Στην άλλη όψη του συνήθως ορισμένα πολύτιμα δικαιώματα γνωρίζουν τη γελοιοποίησή τους με όχημα την αυθαιρεσία κάποιου που νιώθει δυνατός.

Ο κοινός αυτός τόπος αποδεικνύεται χρήσιμος φακός, για να κατανοηθεί μία κλασική περίπτωση παρανομίας και καταρράκωσης θεσμών, που αφορά τον Άθω. Μιλώ για την υπόθεση της μονής Εσφιγμένου, την οπωσδήποτε κρισιμότερη για τη θεσμική υπόσταση και συνοχή του Αγίου Όρους και όχι μόνο.

Επιγραμματικά: Στις κρίσιμες για το θέμα διατάξεις του συντάγματος και του καταστατικού χάρτη τονίζονται η κυριαρχία του κράτους στον Άθω, η πνευματική δικαιοδοσία του Οικουμενικού Πατριαρχείου, η απαγόρευση εγκαταβίωσης σχισματικών, η απέλαση όσων ασκούν προσηλυτισμό και προπαγάνδα.

25 Δεκεμβρίου 2008

Άγιον Δωδεκαήμερον 2008

O χρόνος κυλά, οι άνθρωποι στο αέναο διάβα του προσπάθησαν με διάφορους τρόπους και όργανα να τον τιθασεύσουν μετρώντας τον.

Μα ὁ χρόνος εξακολουθεί να κυλά.

Έρχεται και παρέρχεται, εμφανίζοντας στην πορεία του ένα πλήθος από γεγονότα σημαντικά ἤ ασήμαντα, ευχάριστα ἤ δυσάρεστα.

Δέσμιοί του και εμείς ακολουθούμε έκοντες άκοντες την πορεία του συμμετέχοντας σε όλα όσα προκύπτουν μέσα σε αυτήν.

O μόνος άχρονος και προαιώνιος Κύριος, «ὁ ποιήσας χρόνους και καιρούς», μας καλεί και εφέτος να υπερβούμε τον χρόνο και τις μικρότητές του, να στραφούμε προς αυτόν και να γίνουμε αιώνιοι.
Είθε ἡ χάρις και ἡ ευλογία του Σαρκωθέντος Λόγου να Σας συνοδεύουν και κατά το νέον έτος 2009.

Καλά Χριστούγεννα και ευλογημένη χρονιά!

Ο Καθηγούμενος της Ιεράς Μονής του Εσφιγμένου
+Αρχιμ. Χρυσόστομος

και οι συν εμοί εν Χριστώ αδελφοί.